Bouwkundig detailleren voor tekenaar en ontwerper:
Asbest.
Voor de volgende onderwerpen ga naar:
asbest algemeen;
asbestinventarisatierapport;
en daar waar mogelijk te vinden toepassingen;
astbesthoudende daken;
asbestverwijdering;
Asbest algemeen:
Asbest (een delfstof) is een verzamelnaam voor een aantal in de natuur voorkomende mineralen (silicaten), die zijn opgebouwd uit fijne, microscopisch kleine vezels.Asbestvezels zijn onder te verdelen in twee hoofdgroepen:
- de spiraalvormige of serpentijnachtige, waaronder chrysotiel (ofwel witte asbest)
- de rechte of amfiboolachtige, waaronder crocidoliet (blauwe asbest), amosiet (bruine asbest), anthophylliet (geel), tremoliet (grijs) en actinoliet (groen).
Zolang asbest in gebonden toestand verkeert, is er geen gevaar voor de gezondheid, maar als losse asbestvezels worden ingeademd lopen zij vast in de kleine luchtwegen en longblaasjes, waardoor verschillende asbestziekten als asbestose, asbestpleuritis, longkanker, etc. kunnen ontstaan.
De meeste van deze ziekten openbaren zich pas tientallen jaren later nadat de blootstelling aan asbest heeft plaatsgevonden en zijn niet of
nauwelijks te genezen.
Asbestinventarisatierapport:
Volgens het Asbestverwijderingsbesluit 2005 moet er een asbestinventarisatierapport worden gemaakt welke moet voldoen aan de eisen, gesteld in artikel 4.54a, eerste, derde en vierde lid, van het Arbeidsomstandighedenbesluit omdat er anders niet mag worden begonnen met de sloop.§ 2. Asbestinventarisatie Artikel 3
1 a + b. Degene die: anders dan in de uitoefening van een beroep of bedrijf een bouwwerk of object geheel of gedeeltelijk afbreekt of uit elkaar neemt, of een bouwwerk of object geheel of gedeeltelijk doet afbreken of uit elkaar doet nemen, beschikt met betrekking tot het bouwwerk of object, dan wel het gedeelte daarvan ten aanzien waarvan de handeling wordt verricht, over een asbestinventarisatierapport indien hij weet of redelijkerwijs kan weten dat zich in het bouwwerk of object asbest of een asbesthoudend product bevindt.
2 a + b. Degene die: anders dan in de uitoefening van een beroep of bedrijf asbest of een asbesthoudend product uit een bouwwerk of object verwijdert, of asbest of een asbesthoudend product uit een bouwwerk of object doet verwijderen, beschikt met betrekking tot het bouwwerk of object over een asbestinventarisatierapport.
3. Degene die materialen of producten doet opruimen die ten gevolge van een incident zijn vrijgekomen, beschikt met betrekking tot de materialen of producten over een asbestinventarisatierapport indien hij weet of redelijkerwijs kan weten dat zich in de materialen of producten asbest of een asbesthoudend product bevindt.
Een asbestinventarisatie mag alleen verricht worden door hiervoor speciaal gecertificeerde asbestinventarisatie-bedrijven, die in het bezit zijn van het SC-540 certificaat.
Er bestaan verschillende vormen van asbestonderzoek.
Je kunt een globaal onderzoek uit laten voeren of een risico-analyse laten maken om inzicht te verkrijgen in mogelijk gevaar voor de gezondheid .
In de norm SC-540 wordt onderscheid gemaakt tussen een type A, type B en type 0 onderzoek.
Bij een asbestinventarisatie wordt de bouwgeschiedenis bestudeerd en ter plekke gekeken of er asbestverdachte materialen in een pand of object aanwezig zijn.
Indien er asbestverdacht materiaal is aangetroffen, kan alleen onderzoek met een elektronenmicroscoop uitwijzen
of het ook echt asbest is.
en daar waar mogelijk te vinden toepassingen:
(tabel - bron gemeente Utrecht.)|
Mogelijk toegepast in |
Mate waarin het is toegepast |
Uiterlijk |
|
|
Asbestcement, vlakke plaat |
Gevels, dakbeschot, rondom schoorstenen |
Grijze plaat van 3 tot 8 mm dik, vaak aan een kant 'wafelstructuur' |
|
|
Asbestcement, vlakke gevelplaat met coating |
Decoratieve buitengevels, galerij |
Vrij algemeen in flats |
Als vlakke plaat maar met aan een kant gekleurde geëmailleerde of gespoten coating |
|
Asbestcement, schoorsteen of luchtkanaal |
Bij kachel of CV-installatie, ventilatiekanalen |
Vaak |
Rond of vierkant kanaal, verder als vlakke plaat |
|
Asbestcement, bloembak |
Zowel buiten als binnen, balkons |
Vaak |
In diverse vormen, verder als vlakke plaat, meestal dunner dan betonnen bak |
|
Asbestcement, golfplaat |
Daken van schuren en garages |
Vaak |
Als golfplaat, in diverse dikten |
|
Asbestcement met cellulosevezels (asbestboard) |
Alleen geschikt voor binnentoepassingen, aftimmeringen, inpandige kasten |
Soms |
Geelbruine, dunne plaat, lijkt op hardboard |
|
Asbestcement, dakleien |
Imitatieleien |
In Nederland weinig toegepast |
Vlakke plaatjes, aan één zijde gecoat |
|
Asbestcement, standleidingen |
Afvoer toilet |
Vaak |
Als luchtkanaal, maar dikker |
|
Asbestcement, imitatiemarmer |
Vensterbanken en schoorsteenmantels |
Soms |
Als marmer, in breuk- of zaagvlakken zijn witte vezels zichtbaar |
|
Harde asbesthoudende vinyltegels |
Toiletten, keukens |
Soms, meestal bij de bouw gelegd |
Harde tegel met meestal een wit gevlamd motief |
Producten waarin asbest in een niet-hechtgebonden vorm voorkomt
|
Afdichtkoord |
Afdichting schoorstenen, kachelruitjes en -deurtjes, in oude haarden en allesbranders |
Regelmatig |
Wit tot vuilgrijs pluizig koord |
|
Asbesthoudend stucwerk |
Op (vochtige( muren en plafonds |
Nauwelijks |
Vezelige korrelstructuur |
|
Brandwerend board |
Onder CV-ketels, wanden CV-kast, stoppenkast, plafonds, trapbeschot |
Regelmatig, vooral in flats en grotere complexen |
Lichtbruin tot geel, zachtboardachtig |
|
Asbestkarton |
Bekleding zoldering |
Weinig |
Lichtgrijs, kartonachtig |
|
Vinylzeil met asbesthoudende onderlaag |
Keukens, trappen enz., geproduceerd voor 1983 |
Zeer vaak |
Zeer divers, alleen te herkennen door analyse onderlaag |
En op nog veel meer andere plekken die je in asbestinventarisatierapporten niet tegenkomt.
Asbesthoudende daken:
Het besluit is (in de 2e kamer) definitief genomen: in 2024 moeten alle asbesthoudende daken in Nederland zijn verwijderd.
Dat wordt nog een hele klus, want die daken liggen niet alleen op grote bedrijfsschuren. Ze liggen op fietsenstallingen, tuinhuisjes, huisjes op volkstuincomplexen, vakantiehuisjes, woonhuizen en daarnaast zijn nog veel meer toepassingen mogelijk.
Soms gaat het om een enkele vierkante meter en soms om enkele honderden.
Maar helaas de 1e kamer stemde tegen.
Dit vindt de Vereniging Eigen Huis:
Het vervangen van asbestdaken dient een maatschappelijk doel. Je kunt het probleem niet over de schutting gooien en verwachten dat huiseigenaren het wel oplossen.
Gelukkig heeft de Eerste Kamer ingegrepen en het wetsvoorstel verworpen.
Maar huiseigenaren zullen er uiteindelijk niet aan ontkomen om asbestdaken te saneren.
Zo'n dak heeft namelijk consequenties voor de waarde en verkoopbaarheid van deze huizen.
Bovendien gaan steeds meer verzekeraars gevolgschade van asbest bij brand uitsluiten.
Voor stappenplan om zelf veilig een asbest schuurdak te verwijderen
zie de verwijzing naar externe sites van derden:
Asbestverwijdering:
Het verwijderen van asbest kan door middel van een aantal methoden worden uitgevoerd, waarbij de methode afhangt van de lokatie en de toepassing van de asbestbron. Te weten:- in de Open Lucht,
- Containment
- of in Glove Bag.
Het verwijderen van asbest in de open lucht is de minst gecontroleerde uitvoering.
Hierbij is het de taak van de uitvoerenden om het breken of beschadigen van het asbesthoudende materiaal te voorkomen of indien mogelijk, de breukplaatsen te behandelen met speciale stoffen, om zodoende het vrijkomen van asbestvezels tot een minimum te beperken.
De openluchttechniek wordt gebruikt bij het verwijderen van asbest dat vanaf de buitenzijde is bevestigd of los in de openlucht aanwezig is.
Containment
Verwijderen van asbest in containment is de meest gecontroleerde methode en alleen bedoeld voor inpandige asbestbronnen.
Om de bron wordt een gecontroleerde ruimte (het containment) met folie gebouwd, welke in onderdruk wordt gehouden met behulp van speciale apparatuur.
De vrijkomende asbestvezels worden weggefilterd door deze apparatuur.
Na afloop van de verwijderings- en schoonmaakwerkzaamheden moet het containment worden uitgemeten door een onafhankelijk laboratorium, zodat het containment verantwoord kan worden vrij kan geven.
Glove bag
Bij het verwijderen van asbest door middel van de Glove Bag methode is de asbestbron afgesloten van de directe omgeving met behulp van een couveuzezak.
Binnen deze zak kan zonder gevaar van emissie van asbestvezels het asbest verwijderd worden.
In dit folie wordt ook het afval opgeslagen en afgesloten van de (voormalige) bron. Daarna wordt de bron met een asbeststofzuiger schoon gemaakt.
Bouwkundig detailleren voor tekenaar en ontwerper:
25-12-2017 (asbestsanering verplichting 2019) (01-02-2026 herschikking tekst)
| extra informatie behorende bij: | Asbest algemeen: |
![]() |
Zonder bouwtekening is dit niet te achterhalen.
| extra informatie behorende bij: | Asbest algemeen: |
![]() |
In de norm SC-540 wordt onderscheid gemaakt tussen een type A, type B en type 0 onderzoek.
Type A:
Op grond van de SC-540 dient de opdrachtgever zelf zorg te dragen voor het aanleveren van documenten waaruit de toepassing van asbest en asbesthoudende producten blijkt. Dit kunnen bouwtekeningen, archieven van verbouwingen of renovaties, beschrijvingen van calamiteiten of incidenten of eventueel eerder uitgevoerde asbest(deel)saneringen zijn.De uitvoering van de asbestinventarisatie dient zo plaats te vinden dat een onbelemmerde door- en toegang tot alle ruimtes mogelijk is.
De inventarisatie mag met behulp van handgereedschap (al dan niet met licht destructief onderzoek) uitgevoerd worden.
De indeling van alle asbesthoudende materialen in risicoklassen wordt uitsluitend uitgevoerd met behulp van SMA-rt (StoffenManager Asbest), een digitaal instrument dat via internet beschikbaar is. De risicoklasse is mede afhankelijk van de methode van verwijdering. Het voordeel van deze manier van risicoklassebepaling is dat een uniforme uitkomst gegarandeerd wordt. Ieder afzonderlijk adviesbureau moet uiteindelijk op dezelfde risicoklasse uitkomen.
Type B:
Een type B onderzoek wordt altijd uitgevoerd als vervolg op een type A onderzoek.De gemeente kan bijvoorbeeld een sloopvergunning afgeven onder voorwaarde dat tijdens de sloop het (door het asbestinventarisatiebureau geadviseerde) type B onderzoek wordt uitgevoerd.
Een type B onderzoek wordt geadviseerd wanneer tijdens het type A onderzoek een redelijk vermoeden bestaat van de aanwezigheid van niet direct waarneembaar asbest. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn bij riolering onder de woning of verloren bekisting bij funderingen. Tijdens dit type B onderzoek zal zwaar destructief onderzoek warden uitgevoerd. Dit dient ALTIJD te gebeuren in samenwerking met een (SC-530) gecertificeerde asbestverwijderaar.
Type 0:
Een type 0 onderzoek wordt uitgevoerd voorafgaand aan een risicobeoordeling conform NEN 2991. Dit onderzoek wordt uitgevoerd om vast te stellen of er asbest aanwezig is in een gebouw dat nog in gebruik is. Wanneer is vastgesteld dat binnen een (nog in gebruik zijnd) gebouw asbest aanwezig is, kan aanvullend een risicobeoordeling worden uitgevoerd conform NEN 2991. Dit onderzoek is dus NIET geschikt voor het aanvragen van een sloopvergunning.